Je energierekening uitgelegd: vastrecht, netbeheer, energiebelasting en terugleverkosten

Kort antwoord: op je energierekening staan het leveringstarief per kWh en per m³, de vaste leveringskosten, de netbeheerkosten van je regio, en de energiebelasting min een jaarlijkse vermindering op de stroomaansluiting. In 2026 is de btw daarover 21%. Een vast contract zet de leveringsprijs vast en kan bij vroeg opzeggen geld kosten. Variabel en dynamisch hebben die vergoeding niet. Salderen stopt op 1 januari 2027.

Wat staat er op je energierekening?

De rekening heeft dezelfde blokken bij elke leverancier. Het leveringstarief en de vaste leveringskosten bepaalt de leverancier. Netbeheer en energiebelasting niet. Je betaalt meestal een maandelijks voorschot, ook termijnbedrag genoemd. De jaarafrekening verrekent die voorschotten met wat je echt hebt verbruikt.

Het CBS publiceert landelijke gemiddelden, inclusief btw. September 2026 is voorlopig. De tabel is gewijzigd op 13 oktober 2026. Deze pagina is gelezen op 25 oktober 2026. Jouw contract en jouw regio kunnen anders zijn. We rangschikken geen leveranciers.

Onderdeel, september 2026	Stroom	Gas
Leveringstarief, vaste en variabele contracten	€ 0,1487 per kWh	€ 0,6618 per m³
Vaste leveringskosten, vaste en variabele contracten	€ 115,23 per jaar	€ 93,05 per jaar
Leveringstarief, dynamische contracten	€ 0,2057 per kWh	geen aparte CBS-kolom
Vaste leveringskosten, dynamische contracten	€ 98,21 per jaar	geen aparte CBS-kolom
Netbeheerkosten (transport)	€ 476,87 per jaar	€ 268,37 per jaar
Energiebelasting	€ 0,11085 per kWh	€ 0,7268 per m³
Vermindering energiebelasting	€ 628,96 van de rekening af, per stroomaansluiting	geen

Het CBS beschrijft het dynamische stroomtarief als een ongewogen gemiddelde van alle day-aheadprijzen plus een gewogen gemiddelde inkoopvergoeding. Dat is niet de prijs van laden in de goedkoopste uren. Die vergelijking staat bij thuisladen hieronder. Het netbedrag is een gemiddelde: het CBS zegt dat het echte bedrag afhangt van de regio waar je woont. Een tarief per netbeheerder voor 2026 staat hier niet.

Energiebelasting, de vermindering en btw

De tabel van de Belastingdienst, gelezen op 25 oktober 2026, geeft de tarieven voor 2026. Onze energiebelastinggegevens, gecontroleerd op 27 september 2026, leggen die tarieven vast als exclusief btw, en de btw op 21% voor heel 2026. Met die 21% komen de bedragen van de Belastingdienst uit op de bedragen inclusief btw van het CBS.

2026, Belastingdienst	Exclusief btw	Inclusief 21% btw (CBS)
Stroom, tot 10.000 kWh	€ 0,09161 per kWh	€ 0,11085 per kWh
Stroom, 10.001 tot 50.000 kWh	€ 0,06671 per kWh	niet de huishoudensregel in de CBS-tabel hierboven
Aardgas, tot 170.000 m³	€ 0,60066 per m³	€ 0,7268 per m³
Vermindering, per stroomaansluiting met verblijfsfunctie	€ 519,80 per jaar	€ 628,96 per jaar

De twee stroomschijven tot 10.000 kWh (0 tot 2.900 kWh, en 2.901 tot 10.000 kWh) hebben hetzelfde tarief. De twee gasschijven tot 170.000 m³ ook. Onze vergelijking van dynamische contracten rekent met 2.430 kWh per jaar voor een gemiddeld huishouden (Milieu Centraal, pagina bijgewerkt op 4 september 2026) plus 2.700 kWh voor 15.000 km thuisladen tegen 18 kWh per 100 km. Dat voorbeeld, 5.130 kWh, blijft binnen de schijf tot 10.000 kWh.

De vermindering is de vermindering energiebelasting. Op rekeningen heet die vaak heffingskorting. Ze geldt per stroomaansluiting per jaar, voor een gebouw met verblijfsfunctie (een woning of een kantoor, in de woorden van de Belastingdienst). Is de energiebelasting over de periode lager dan de vermindering, dan krijg je het verschil terug. De vermindering zit al in het maandelijkse voorschot. De oude ODE-opslag is in 2026 geen aparte regel: de tabel van de Belastingdienst zet die vanaf 2023 op nul.

De wettekst per 1 januari 2027, gelezen op 25 oktober 2026, staat aangemerkt als een toekomstige tekst die vóór de inwerkingtreding nog kan wijzigen. Het is geen definitieve prijs voor 2027. Artikel 59 noemt € 0,08579 per kWh tot 10.000 kWh (weer hetzelfde tarief in beide schijven) en € 0,06610 per kWh van 10.001 tot 50.000 kWh. Gas tot 170.000 m³ blijft € 0,60066 per m³, gelijk aan het tarief van de Belastingdienst voor 2026. Artikel 63 noemt een vermindering van € 519,58 per stroomaansluiting per 12 maanden. Onze checklist voor 2027 leest het stroomtarief als exclusief btw, dezelfde basis als de tabel van de Belastingdienst. Reken niet met deze bedragen voor 2027 tot de tekst geldt.

Netbeheerkosten horen bij je regio, en de tarieven voor 2027 zijn niet vastgesteld

Netbeheerkosten betaal je aan de regionale netbeheerder, voor de aansluiting en het transport. Ze hangen niet af van je leverancier. Het CBS publiceert voor 2026 geen bedrag per netbeheerder, alleen het landelijke gemiddelde hierboven.

De ACM heeft op 7 oktober 2026 de tariefvoorstellen van de netbeheerders voor 2027 gepubliceerd en schrijft dat zij daar in november 2026 een besluit over neemt. Huishoudens en bedrijven op de regionale netten betalen naar verwachting gemiddeld 20% meer voor het transport van stroom en gas samen. Voor een gemiddeld huishouden noemt de ACM circa € 89 per jaar meer voor stroom en € 52 per jaar meer voor gastransport. Die 20% gaat over stroom en gas samen. De € 89 is niet het extra bedrag voor een huishouden met een elektrische auto, en het is geen vastgesteld tarief per netbeheerder. Gebruik het tarief van je eigen netbeheerder pas als de ACM het heeft vastgesteld.

Hoe werken vast, variabel en dynamisch?

Het contract zet het leveringstarief en de vaste leveringskosten. ACM ConsuWijzer, pagina gelezen op 25 oktober 2026, schrijft dat de vorm die past afhangt van hoeveel zekerheid je wilt. We raden geen leverancier en geen contractvorm aan.

	Vast	Variabel	Dynamisch
Leveringsprijs	Staat vast voor de looptijd in het contract, bijvoorbeeld 1 jaar	De leverancier mag hem wijzigen. Veel leveranciers doen dat rond 1 januari en 1 juli	Stroom volgt de markt per kwartier, per uur of per dag. Het gastarief volgt de markt per dag
Opzegvergoeding als je eerder stopt	Alleen als de drie voorwaarden hieronder gelden	Nee	Nee
Opzegtermijn	Maximaal 1 maand	Maximaal 1 maand	Maximaal 1 maand
Wat de ACM erover zegt	Je weet het leveringstarief voor de looptijd. Deze contracten zijn vaak duurder, en je profiteert niet als stroom goedkoper wordt	Je kunt zonder opzegvergoeding weg. Het tarief in een aanbod kan wijzigen	Het kan minder of meer kosten. De leverancier kan niet inschatten wat je in een jaar betaalt

Op 27 september 2026 publiceren van 71 huishoudensmerken in onze vergelijking 32 een vast contract, 34 een variabel contract en 59 een dynamisch contract. De tellingen overlappen. Bij 10, 8 en 4 merken ontbreekt het type.

Van die 59 dynamische contracten publiceren 31 een kwartierprijs voor stroom, 24 een uurprijs en 4 noemen het interval niet. 17 publiceren een opslag, van € 0,010 tot € 0,06251 per kWh, mediaan € 0,020. Bij 6 van de 17 staat de btw niet vermeld. 18 publiceren vaste leveringskosten voor stroom, van € 4,83 tot € 8,57 per maand, mediaan € 7,37. Bij 12 van de 18 ontbreekt de btw. De lijst staat op dynamisch energiecontract. Marktprijs, energiebelasting en netbeheer zijn bij die leveranciers gelijk.

Slim laden heeft een prijs nodig die beweegt. Van die 59 staat in onze gegevens bij 23 slim laden dat beschikbaar is, bij 3 dat het eraan komt, en bij 33 dat het er niet is. Of een merk de auto zelf aanstuurt, staat op energieleveranciers.

Wat kost opzeggen, en hoe lang is de opzegtermijn?

De opzegtermijn staat in het contract en is maximaal 1 maand. Hij begint op de dag nadat je opzegt. Dat geldt voor elk contract, ook voor onbepaalde tijd (ACM ConsuWijzer, pagina gelezen op 25 oktober 2026).

Een opzegvergoeding betaal je alleen als je een contract voor bepaalde tijd hebt, de looptijd nog loopt, en beide in het contract staan. Ook bij verhuizen. Niet bij een variabel of dynamisch tarief, niet na het einde van de looptijd, niet als de leverancier zelf stopt (behalve soms bij te late betaling), niet als de rekening pas na de eindafrekening komt, en niet als het contract de rekensom niet uitlegt.

De rekensom is het verbruik dat nog zou komen, maal het verschil tussen jouw tarief en een nieuw contract bij dezelfde leverancier voor de resterende looptijd. Is energie duurder geworden, dan is de vergoeding nul. De berekening blijft 2 maanden geldig. De vergoeding staat op de eindafrekening, binnen 6 weken. We gebruiken de pagina van ConsuWijzer, niet een eigen marktprijs.

Het rekenvoorbeeld van ConsuWijzer is geen actuele marktprijs. Een contract van 1 jaar begint op 1 juli 2025, tegen € 0,45 per kWh en € 0,90 per m³. Opzeggen op 25 maart 2026, met nog 800 kWh en 500 m³ te gaan. Referentieprijs: € 0,25 per kWh en € 0,60 per m³. Stroom is dan (0,45 min 0,25) maal 800 kWh, dus € 160. Gas is (0,90 min 0,60) maal 500 m³, dus € 150. Eén contract voor stroom en gas samen zeg je in zijn geheel op, ook als je alleen één van de twee wilt stoppen. Je hebt dan een nieuw contract nodig voor het deel dat je wilde houden, en de leverancier mag voor beide een opzegvergoeding vragen.

Met zonnepanelen betaal je die vergoeding ook als je een vast contract eerder stopzet. De leverancier rekent met je standaardjaarverbruik en met de opwek. Een welkomstpremie in geld mag binnen 6 maanden worden teruggevraagd, nooit meer dan de premie zelf. Na 6 maanden niet. Je betaalt de premie ook niet terug als je die later krijgt dan het tweede voorschot. Een cadeau dat geen geld is, houd je. Vraag de verwachte vergoeding op vóór je tekent. Wat elke contractvorm na 1 januari 2027 doet voor zonnepanelen en een elektrische auto, is een aparte vraag: welk energiecontract je voor 2027 kiest.

Wat verandert er voor zonnepanelen op 1 januari 2027?

De Rijksoverheid en de ACM, beide gelezen op 25 oktober 2026, schrijven dat salderen stopt op 1 januari 2027. Tot en met 31 december 2026 streep je teruggeleverde stroom weg tegen wat je afneemt, inclusief energiebelasting en btw. De leverancier kan die datum niet uitstellen. Je contract kan je alsnog een recht op salderen geven, dus lees het. Loopt een contract over 1 januari 2027 heen en wijzigt de leverancier de voorwaarden, dan mag dat alleen als de huidige voorwaarden duidelijk zeggen waarom, en kun je daarna zonder vergoeding overstappen.

Vanaf 1 januari 2027 geldt dit:

• Terugleververgoeding. Een redelijk bedrag per teruggeleverde kWh. Tot 1 januari 2030 minstens 50% van de leveringsprijs zonder energiebelasting en btw.
• Terugleverkosten. Leveranciers mogen die rekenen voor het verwerken van teruggeleverde stroom. Vanaf 2027 moeten die kosten volgens de ACM bij klanten die terugleveren in rekening worden gebracht, en ze kunnen hoger zijn dan de vergoeding.
• Stroom die je zelf gebruikt. Geen belastingen en geen leverancierskosten over zonnestroom die je opwekt en direct gebruikt (Rijksoverheid). De Belastingdienst noemt het belastingdeel: geen energiebelasting over elektriciteit die je zelf opwekt met een hernieuwbare bron. Die bespaarde kWh is de volle prijs waard die je anders had betaald.
• Aanmelden. De ACM schrijft dat de panelen aangemeld moeten zijn op Energieleveren.nl. Een gewoon huishouden heeft de kleine aansluiting waar salderen voor geldt.

In ons terugleveroverzicht houden 13 leveranciers met een vast contract van 1 jaar in 2027 netto (vergoeding min terugleverkosten) 0,249 tot 4,130 cent per kWh over. Vier leveranciers hebben in dat overzicht nog geen bedrag voor 2027. De tarieven komen van de Consumentenbond, van 23 september 2026, gecontroleerd op 6 oktober 2026. De bron zegt niet of de bedragen per kWh inclusief btw zijn. Dynamische contracten passen niet in dat ene nettobedrag. De tabel en de dynamische gevallen staan in terugleverkosten 2027 per leverancier.

Wat kost thuisladen?

Bij een dynamisch contract is de uurprijs het punt waar slim laden naartoe kan schuiven. De EV-kostenscan rekent thuis over november 2025 tot en met oktober 2026 met € 0,2665 per kWh (daggemiddelde) en € 0,1911 per kWh (vier goedkoopste uren van elke dag). Beide zijn inclusief energiebelasting, btw en de mediane opslag van de dynamische contracten die we vergelijken. Beide zijn zonder vaste leveringskosten, netbeheer en de jaarlijkse vermindering.

De day-aheadprijs zelf, zonder belasting en zonder opslag, staat op stroomprijs.

Je ERE-vergoeding volgt het energiecontract niet, behalve waar een leverancier de uitbetaling aan zijn eigen deal koppelt. In 2026 rekent onze ERE-data met 0,33269 ERE per geladen kWh (50,5% hernieuwbaar aandeel, 183 gram CO2 per MJ, 3,6 MJ per kWh). Op 2 november 2026 is de ERE-prijs in onze vergelijking € 0,310, ongeveer € 0,103 per kWh vóór commissie. De mediaan van de gepubliceerde commissies is 20%. De uitleg staat in wat de ERE-vergoeding voor thuisladen is. Aanbieders vergelijk je op de homepage. Welke leveranciers een deal aan hun eigen contract koppelen, staat in de gids voor het energiecontract in 2027.

Hoe stap je over van energieleverancier?

ACM ConsuWijzer, pagina’s gelezen op 25 oktober 2026, beschrijft deze stappen.

1. Pak je laatste jaarafrekening. Je hebt je jaarverbruik en wat je nu betaalt nodig voordat een vergelijking iets zegt.
2. Zit je nog in een vaste looptijd, vraag dan vóór je tekent bij je huidige leverancier de verwachte opzegvergoeding op. De berekening blijft 2 maanden geldig.
3. Meld je aan bij de nieuwe leverancier. Die regelt de overstap. Dat kan bij de leverancier of via een vergelijkingssite. Stroom en gas hoeven niet van dezelfde leverancier te komen.
4. Bij een variabel of dynamisch contract is er geen opzegvergoeding. Bij een vast contract geldt de vergoeding alleen als de drie voorwaarden hierboven kloppen.
5. Je hebt 14 dagen om het nieuwe contract te annuleren, zonder reden en zonder opzegvergoeding. Vertelt de leverancier niets over die bedenktijd, dan kan die oplopen tot 1 jaar. Een contract dat je telefonisch sluit, geldt pas nadat je schriftelijk akkoord geeft, op papier, per e-mail of online.

Een welkomstpremie in geld en de opwek van zonnepanelen horen bij de regels voor de vergoeding hierboven. We zeggen niet welk aanbod je moet nemen.

Hoe vergelijk je?

Twee pagina’s op deze site beantwoorden verschillende vragen.

• Energieleveranciers noemt elke leverancier met een ACM-vergunning voor huishoudens: welke contracten er zijn, het dynamische tarief, slim laden en een eventuele ERE-deal. We vergelijken geen vaste of variabele tarieven per kWh. Die veranderen vaak en hangen af van de looptijd en van acties.
• Stroomprijs is de Nederlandse day-aheadprijs van vandaag en morgen, en de stap van die marktprijs naar een prijs per kWh met energiebelasting en btw.
• Dynamisch energiecontract zet de gepubliceerde vaste kosten en de opslag per kWh naast elkaar. Dezelfde regels voor elke leverancier.

ACM ConsuWijzer geeft geen advies over welke leverancier of welke vergelijkingssite je kiest. Kortingen gaan vaak alleen over de leveringskosten, niet over transportkosten of belasting. Met zonnepanelen vergelijk je het leveringstarief en de terugleverkosten, niet één kWh-prijs.

Nederlandse woorden op de rekening

Dit zijn de woorden die je op een Nederlandse rekening tegenkomt. De bedragen erachter staan in de stukken hierboven.

Op de rekening	In het Engels	Wat het is
vastrecht	Fixed supply charge	Ook vaste leveringskosten genoemd. Het vaste bedrag van de leverancier, los van de prijs per kWh of m³
netbeheerkosten	Grid costs	Wat de regionale netbeheerder rekent. Het hangt af van je regio, niet van je leverancier
energiebelasting	Energy tax	Belasting per kWh en per m³. De Belastingdienst stelt het tarief vast
vermindering energiebelasting	Energy tax reduction	Een jaarlijkse korting op de stroomaansluiting. Op rekeningen heet dit vaak heffingskorting
terugleverkosten	Feed-in costs	Kosten voor stroom die je met zonnepanelen teruglevert
saldering	Net metering	Teruggeleverde stroom wegstrepen tegen stroom die je afneemt. Stopt op 1 januari 2027
jaarafrekening	Annual statement	De jaarlijkse rekening die je voorschotten verrekent met het echte verbruik
voorschot	Monthly advance	Ook termijnbedrag genoemd. Het bedrag dat je elke maand betaalt, en dat op de jaarafrekening wordt rechtgezet